Coraz bliżej realizacji projektu 'Kamienne Piekło KL Gross-Rosen II'

Przybliża się realizacja niezwykłego monumentu „Kamienne Piekło KL Gross-Rosen II", dzięki zawiązanej właśnie koalicji. Ma on upamiętnić ofiary jednego z najcięższych hitlerowskich obozów koncentracyjnych. Do tej pory amerykańscy darczyńcy przekazali na projekt 3 miliony dolarów.

Koalicja składa się z Muzeum Gross-Rosen, Fundacji „Kamieniołomy Gross-Rosen”, pracowni przygotowującej projekt architektoniczny Nizio Design International. Ma ona doprowadzić do utworzenia w Rogoźnicy nowatorskiej placówki złożonej z terenu byłego niemieckiego obozu koncentracyjnego Gross-Rosen i monumentu „Kamienne Piekło”. To trzy hektary zanurzonego trzydzieści metrów w ziemi wykopaliska jasnego granitu. Podczas II wojny światowej w KL Gross-Rosen i w jego podobozach zginęło 40 tysięcy więźniów, głównie Polaków, Żydów oraz mieszkańców byłego Związku Radzieckiego – obywateli 23 krajów Europy.

Koncepcja monumentu, której autorem jest Mirosław Nizio, opiera się na podziale przestrzeni wyrobiska, poprzez zaakcentowanie jego historycznej części. Trzydziestometrowa ściana wykonana z zaśniedziałego metalu, przepuszcza wąskim przesmykiem długi ciąg schodów, które są symbolicznym przywołaniem wędrówki więźniów obozu. Oryginalna, oddzielona od zewnętrznego świata, część kamieniołomu jest wypełniona wodą, nad której powierzchnią unosi się płomień, z prostopadłościennego znicza, wykonanego z czarnego granitu. Projekt jest instalacją architektoniczno-rzeźbiarską, która w sposób abstrakcyjny wykorzystuje uniwersalny język sztuki, by odnieść się do tragicznego momentu historii, czyniąc go możliwym do zinterpretowania również dla przyszłych pokoleń.



Do tej pory inicjatywę poparło grono wybitnych osób z kręgu polityki i mediów, łącznie ponad 8500 osób z całego świata. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego Bogdan Zdrojewski wyróżnił projekt umieszczając na liście rezerwowej Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, co otwiera możliwość zdobycia funduszy na jego realizację. W Liście Intencyjnym podpisanym w 2008 roku przez Ministra Kultury, Samorząd Województwa Dolnośląskiego, Fundację „Kamieniołomy Gross-Rosen” oraz Muzeum Gross-Rosen, strony zadeklarowały gotowość współpracy w zakresie realizacji inwestycji.

Muzeum, w porozumieniu z autorem koncepcji architektonicznej, Mirosławem Nizio, zmieniło zakres rzeczowy, co w sposób znaczący wpłynęło na budżet projektu. To działanie, połączone z aktualizacją kosztorysu, pozwoliło na obniżenie całkowitej wartości inwestycji z 57,46 mln zł do 29,9 mln zł.

Teraz sprzyjająca decyzja odpowiednich organów władzy uchroni od klęski ogromny wysiłek włożony dotychczas w powodzenie projektu. Może także zagwarantować następstwo działań, zmierzających ku powstaniu Monumentu „Kamienne Piekło”, zanim na zawsze odejdą świadkowie tamtych wydarzeń, niezawinione Ofiary KL Gross-Rosen.

Ten rok, jest ostatnim, w którym rozpoczęcie realizacji projektu umożliwi jego ukończenie na 75. rocznicę wybuchu II wojny światowej. Jest to zapewne jedyne w Polsce przedsięwzięcie o tej skali, związane z martyrologią II wojny światowej, którego publiczne udostępnienie może uświetnić obchody tej rocznicy w roku 2014.

Projekt ten ma szczególne znaczenie również ze względu na swoje położenie, na styku trzech europejskich granic, dzięki czemu ma szansę oddziaływać na społeczność całej Europy. Będzie też ważnym punktem na mapie turystycznej Dolnego Śląska, gdyż przyciągnie do Muzeum Gross – Rosen około 120 tys. osób rocznie.

Wkład o wartości 3 milionów dolarów przekazali do tej pory amerykańscy darczyńcy, w tym w szczególności: Polsko – Amerykański Fundusz Przedsiębiorczości, Fundacja Kamieniołomy Gross – Rosen, Ambasada USA w Warszawie i sponsorzy prywatni.