Pytanie 458: kapitał początkowy

Co to jest Kapitał Początkowy? kto go składa? czy ja mając 40 lat też mogę to zrobić? i jak?


Pojęcie kapitału początkowego wprowadziły przepisy ustawy emerytalnej z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Kapitał początkowy obliczany jest osobom urodzonym po 1948 r., a więc tym osobom, którym wysokość emerytury będzie obliczana według nowych zasad.

Od 1999 r. ZUS ewidencjonuje składki na ubezpieczenie emerytalne każdej osobie podlegającej ubezpieczeniom społecznym na indywidualnym koncie ubezpieczonego.

Przed 1999 r. ZUS nie był zobowiązany do prowadzenia indywidualnych kont ubezpieczonych. Z tego względu osobom urodzonym po 1948 r. za okresy pracy (ubezpieczenia) przypadające przed 1999 r. odtwarzana jest teoretyczna składka na ubezpieczenie społeczne poprzez obliczenie kapitału początkowego. Definicja kapitału jest więc właśnie taka – jest to teoretyczne przedstawienie kwoty składek odprowadzonych na ubezpieczenie danej osoby za okresy przed rokiem 1999.

W celu obliczenia kapitału początkowego niezbędne jest złożenie wniosku o jego ustalenie wraz z dokumentami potwierdzającymi przebyte przed 1999 r. okresy składkowe i nieskładkowe oraz wysokość zarobków (dochodów), które będą przyjęte do obliczenia podstawy wymiaru tego kapitału.

Kapitał początkowy jest wyliczany każdej osobie na dzień 1 stycznia 1999 r., bez względu na to, kiedy zostanie przesłany do ZUS wniosek wraz z dokumentami o jego ustalenie. Także sposób wyliczenia kapitału jest taki sam dla wszystkich uprawnionych, niezależnie od daty zgłoszenia wniosku.

Do ustalenia kapitału początkowego niezbędne są następujące dokumenty:
• wniosek o ustalenie kapitału początkowego (druk ZUS Kp-1),
• kwestionariusz dotyczący okresów składkowych i nieskładkowych (druk ZUS Rp-6),
• świadectwa pracy lub zaświadczenia pracodawców potwierdzające okresy zatrudnienia albo inne dowody dla potwierdzenia okresów składkowych i nieskładkowych przebytych przed 1999 r.,
• zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu (druk ZUS Rp-7), które wystawia pracodawca, lub następca pracodawcy potwierdzające okresy zatrudnienia oraz osiągane wynagrodzenia (dochody) sprzed 1999 r.
albo
• legitymacja ubezpieczeniowa zawierająca wpisy o zatrudnieniu i wynagrodzeniu, dokonane w trakcie zatrudnienia albo niezwłocznie po rozwiązaniu stosunku pracy,
• osoby, które indywidualnie opłacały składkę na ubezpieczenie społeczne oraz osoby, które współpracowały przy prowadzeniu działalności, podają w kwestionariuszu - druk: ZUS Rp-6 - okres prowadzenia działalności lub współpracy przy prowadzeniu działalności, rodzaj prowadzonej działalności oraz adres prowadzenia działalności, numer NKP (Numer Konta Płatnika) i adres ZUS, do którego opłacane były składki przed 1999 r. Na podstawie tych informacji - przed wydaniem decyzji w sprawie kapitału początkowego - ZUS ustali okres (okresy) ubezpieczenia społecznego i podstawę wymiaru składek na to ubezpieczenie.

Dokumenty potwierdzające okresy zatrudnienia, a także inne okresy składkowe i nieskładkowe oraz wysokość wynagrodzenia, należy dołączyć do wniosku w oryginale albo przedłożyć poświadczone notarialnie ich odpisy, wypisy lub kserokopie.

Oryginały dokumentów - po wykorzystaniu - ZUS zwraca wnioskodawcy. Nie podlegają zwrotowi zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu, wystawione na druku według wzoru ZUS Rp-7.

Druki potrzebne do ustalenia kapitału początkowego dostępne są nieodpłatnie w każdej jednostce organizacyjnej ZUS oraz na stronie internetowej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (www.zus.pl).